Եղիշե Չարենց
Կան անտես հյուրեր։ Գալիս են նրանք
Կան անտես հյուրեր: Գալիս են նրանք
Անխոս ու անձայն, լռության ծոցում:
Գալիս են, ապրում ու անցնում նրանք՝
Ոչ դուռ են բացում և ոչ դուռ գոցում:
Ո՜չ անուն ունեն, ո՜չ ստվեր, ո՜չ ձայն:
Գալիս են, ապրում և անցնում են լուռ:
Եվ ինլո՞ւ եկան, և ինչո՞ւ անցան
Մենք չենք իմանում աշխարհում անդուռ:
Միայն մի անծայր ու խոր տխրություն
Երբ փռում է իր թևն ամենուրեք
Զգում ենք հանկարծ կարոտով անհուն,
Որ մեկը անդարձ անցել է երեկ,
Հովհաննես Թումանյան
Սիրելի ընկեր, շատ ոգևորվել...
Սիրելի ընկեր, շատ ոգևորվել,
Շատ ես հառաչել դու նրա մասին,
Որ այսօր հոգուս թռիչք է տվել,
Որ պիտի երգեմ ես քո առաջին.
Բայց ես չեմ կար՛ող այնպես հառաչել
Անզոր բառերով անվարժ տողերում.
Եվ ահա, ինչ որ գրչով նկարել,
Այն եմ սրտալի քեզ նվեր բերում.
Ընդունիր հոգիս, նրա ձայները
Գուցե ականջիդ հարազատ հնչեն,
Հիշեցնեն անցած օրերի սերը
Եվ քեզ քո սիրած տանջանքով տանջեն։
Վահան Տերյան
Ուշացած սեր
Բուքն է լալիս. հողմ ու ձյուն,
Մառախուղ է և մշուշ.
Ո՞վ է անվերջ հեծեծում,
Ո՞վ է կանչում այսպես ուշ։
Ո՞վ է շրջում անդադար,
Ու՞մ է կանչում հիմա նա,
Ես հեռու եմ, ես օտար,
Ասացե՛ք՝ թող հեռանա...
Ասացե՛ք՝ թող հեռանա.
Թող մոռանա ինձ հավետ,
Անդարձություն է հիմա,
Չկա դարձի արահետ։
Մեկը կորած շիրմիս մոտ
Հեկեկում է և երգում.
Ո՞ւմ լացն է այն, ո՞ւմ ցավոտ
Երգն է ճերմակ մրրկում...
Իմ շիրիմը հեռավոր,
Ե՛վ մոռացված, և՛ մենակ,
Ո՞վ է հուզում մենավոր
Իր թախիծով շարունակ։
Օտար երկրի դաշտերում,
Ցուրտ գիշերում ձմեռվա
Ո՞վ է անքուն դեգերում,
Անվերջ սգում իմ վրա....
Պարույր Սևակ
Allo Մայակովսկի
........................
........................
........................
........................
........................
........................
Պարույր Սևակ
Բարով տեսանք
21.II.1964թ.
Երևան
Ավետիք Իսահակյան
Երբ որ մահս գա
Երբ որ մահս գա
Կուզեի լիներ
Նորեկ գարունքվա
Շողշողուն մի պահ,-
Առաջին բացվող
Վարդին ժպտայի,
Սուզվեի ապա
Մութ անհունի մեջ:
1942
Ղևոնդ Ալիշան
Հրազդան
Հրազդա՜ն, գետակդ իմ հայրենի,
Հրազդա՜ն, ջրիկդ իմ անուշիկ,
Ահա թողել զհողն օտարի,
Բաբկենս հասել եմ պանդըխտիկ.
Ա՜յ Հրազդան, ա՜յ ջուրք Հայրենիք,
Ա՜յ ափունք, է՞ր կու լայք լըռիկ:
Ես ձեր դրացենակն եմ, չե՞ք ճանչել,
Սիրտս ըզձեզ չէ մոռցել իսկի,
Դուք կարկըջիկդ է՞ր եք մոռցել,
Ծիծղուն երեսդ է՞ր սուգ ունի։
Ա՜յ Հրազդան, ա՜յ ջուրք հայրենիք,
Ա՜յ ափունք, է՞ր կու լայք լըռիկ։
Վա՜հ, մեր կանաչ անտառիկս ո՞ւր,
Ո՞ւր տաղվարիկս, ո՞ւր մեր նըշիս,
Հովո՞ւն եղան, թե ծովուն կուր.
Ո՞ւր մեր տընակն, ո՞ւր մեր այգիս.
Ա՜յ Հրազդան, ա՜յ ջուրք հայրենիք,
Ա՜յ ափունք, Է՞ր կու լայք լըռիկ։
Ո՞ւր ես, ալիցըս լույս Խանտուկ.
Ւմ ընկերներն ո՞ւր են, Հրազդան,
Միթե Պարսկի՞ն եղան գերուկ,
Միթե ամենքն ի հո՞ղ մըտան.
Ա՜յ Հրազդան, ա՜յ ջուրք հայրենիք,
Ա՜յ ափունք, է՞ր կու լայք լըռիկ։
Ա՜հ, անցուգնաց եղել ամեն.
Ա՜հ, անցուգնաց է Հայաստան,
Զիս անմեկիկ թողած աստեն
Ետ անցնիս գնաս դո՞ւն այլ Հրազգան...
Անցի՜ր, գընա, ջրիկդ հայրենի,
Արտսունք հերիք են Բաբկենի:
Պարույր Սևակ
Շատ բան է պետք արդյոք
25.IX.1953թ.
Մոսկվա
Պարույր Սևակ
Ներում եմ
29.V.1957թ. 10.VI.1957թ. 21.XI.1957թ.
Մոսկվա
Ավետիք Իսահակյան
Ագռավների գորշ թևերով
Ագռավների գորշ թևերով
Աշունն եկավ միգաբեր
Ծաղիկ – սարե˜ր, երթաք բարով,
Դո՛ւք էլ, զանգակ – աղբյուրներ:
Ունայն քամին դուռս է ծեծում
Դալուկ ձեռքով կմախքի. –
- ‹‹Ե՛լ, դուռդ բաց, զուր ես հեծում.
Տերն է եկել աշխարքի:
Տերևներդ, կանգնի՛ր, թափ տամ,
Կյանքիդ աշունն է հիմի:
Երազներդ ցրվեմ, երթամ, -
Այս է ուղին ամենի…››:
1906
Մխիթար Գոշ
Գոմեշը՝ երկրաչափ
Գոմեշը կամեցավ երկրաչափություն սովորել։ Եվ ձանձրացավ դաշտերը չափելուց, գնալով ընկավ մի ճահճի մեջ: Իբրև անընդունակ նա մեղադրվեց ուսուցչից, որին ասաց.
Մի՞թե միայն երկիր չափել է հարկավոր, կլինեմ ես ջրաչափ:
Նորայր Մանվելյան
Թթի փոխարեն` զեյթուն հատակին
Կարծես թե երեկ էր, երբ հայրս ջահել
Անունս լեզվին, «որդի» գոչելով,
Գոցում էր դուռը՝ իրեն վայել
Հայրական ծպտված խնամքով։
Երեկ էր այն օրը, երբ պապս ազնիվ
Մանկությանս ջրհոր կոպեկ էր նետում,
Ջարդելով անիվը ճակատագրի՝
Երջանկության պատառ էինք պոկում։
Երեկ էր՝ եղբորս բանակ ճամփեցի՝
Արժեք գտնելու անգութ աշխարհում,
Նրա հետևից ջրի դույլ շփեցի,
Որ չփնտրի այն մահվան ճիրանում։
Երեկ էր, երբ սերս ջահել էր, անմիտ,
Սնվում էր միայն անցյալի ստվերներով,
Եվ կիրք էր շնչում ցնորամիտ,
Ներկայից տիեզերք ինձ շպրտելով։
Երեկ էր այն օրը, երբ ես ծնվեցի,
Եվ այո՛, այսօր պիտի մահանամ։
Մեկ օր էր, սակայն ողջ կյանք ապրեցի,
Որ վաղը կրկին վերադառնամ։
Կյանքերի հաշիվն էլ չեմ գրում պատին՝
Հիշողության մոմավառ սենյակում։
Այլ մարդ դարձած՝ անծանոթ իմ դեմքին,
Մեկ է, վաղվա ջրի համն եմ փնտրում։
Մարդկային սիրո օվկիանոսի,
Ես մի խարխուլ նավակն եմ լոկ,
Անտարբերության հորձանուտի
Փոթորիկ ցավից անողոք։
Լողում է նավակս, լողում անեզեր՝
Կյանքիս մերկ դրոշը ծածանելով,
Պարուրեց կղզիներ, անցավ խոր ջրեր՝
Հույսերի սին հա-մաճարակով։
Եվ մի օր, ահա, հանգիստս գտա,
Դրոշս խոհեմ հանեցի կայմից։
Քաղաքում, որտեղ Սիզիփը արքա
Հույսի իր ժայռն է գլորում սարից։
Օտարի դուռ թակելիս, թե տանս շեմին,
Ժպիտս ես Չ-դավաճանեցի,
Թթի փոխարեն` զեյթուն հատակին,
Մեկ օր էր, սակայն ողջ կյանք ապրեցի։
Ավետիք Իսահակյան
Իմ այրող վշտից սիրտըս է մաշվել
Իմ այրող վշտից սիրտըս է մաշվել,
Կյանքըս է մաշվել, էլ ի՞նչս մնաց,
Լամ ու արցունքըս աղի – ծով դառնա, -
Միայն թե մայրըս վիշտս չիմանա:
Ա˜խ, գլուխս առնիմ, ընկնիմ սարերը,
Զարկե˜մ քարե – քար, զարկեմ քարե – քար.
Սիրտս գայլերին թող բաժին դառնա,
Միայն թե մայրըս մահըս չիմանա:
1900
Ցյուրիխ
Վանո Սիրադեղյան
Յոթ մեջբերում
Մ
եծ արագությունների երկիր չէ Հայաստանը: Արագությունը փոքրացնում է երկիրը: Հանդարտ ընթացքի դեպքում Հայաստանը մեծ հայրենիք է: Հայաստանը ինքը հանդարտ ընթացք է թելադրում: Հայաստանը իր խորությամբ է երկիր: Հայաստանը մանրամասն սիրելու հայրենիք է և այդպես մանրամասն սիրելու դեպքում մեկ չէ` տասը կյանք էլ չես սպառի: Միայն թե շտապելու հարկ չկա: Առավել ևս համեմատելու կարիք չկա:
***
…Կյանքը մեր ուզածով չեղավ, ու առուփախի հրապարակում ապշած մնացինք: Հետո ցավից երկու տակ եղանք, հետո քունքներս ճերմակեցին մի գիշերվա մեջ, բերաններս դառն իմաստնությամբ ծամածռվեցին, ընդոստ շտկվեցինք, որ չտրորեն, – այսպես դարձանք հուսահատության քարե արձան. իրանը` ձիգ, գլուխը` բարձր, ձեռքերը` ծոցը, որ մաքուր մնան:
***
Արարողություններից զուրկ հայ կյանքում խաշ ուտելը միակ ամբողջական արարողությունն է, որ կապված չէ հուղարկավորության, ցեղասպանության և այլ արհավիրքների հետ:
***
Անկախ այն բանից՝ օրը ուշ կմթնի, թե շուտ կլուսանա, անկախ այն բանից՝ լուսինը կբոլորի, թե ոչ, ժամանակի հոգեմաշ ընթացք կոտորակող արհեստական շեշտեր են հարկավոր: Օրը՝ առաջին բաժակ սուրճից հետո, շաբաթ օրը` կիրակիից առաջ, թեթև երեքշաբթին՝ ծանր երկուշաբթի օրվանից հետո…
***
Երկրի ձգողականությունը բավարար է մարդուս կանգուն պահելու համար, բայց բավարար չէ հոգեկան հավասարակշռությունը պահպանելու համար՝ ժամանակի անբեկբեկ ընթացքի մեջ: Մարդը չի կարող ժամանակի ձյութե հոսքի մեջ լռած հոսել ու ծեփվել տիեզերքի անհունությանը:
***
Չգոյության հակառակը չի կարող տառապանքը լինել: Ոչ ոք իր կամքով չի եկել այս աշխարհ անգոյությունից, և ուրեմն կյանքը չի կարող պատիժ լինել, որովհետև պատիժ չի հասնում անմեղին: Ոչ ոք իր կամքով չի եկել, հետևաբար, նրա համար չի եկել, որ գնալը լինի ցավագնորեն գիտակցելի:
***
Քո կծուլեզու ներկայությունը նրանց հանգիստը թունավորում է, որովհետև ամեն մեկը հացի հարց ունի, որ լուծում է կակազելով, գիրկապ անելով, նաև համրությամբ` ամեն օր ու ամեն ժամ, բայց առավել անտանելին քո հեգնաժպիտ ներկայությունն է, նույնն է թե` առանձնությունը: Իրենք` նախիրով, իրենք ոհմակով լինելով` էլի անապահով են, դու, ախր, դու էդ ինչի՞ տեր ես, որ ինքդ քեզ այդքան հերիք ես:
Հրաշալի հեղինակներ
15 ամենակարդացված ստեղծագործությունները
Սիրված արվեստոտ կայքեր Յատուկից
Մենք ստեղծել ենք մի քանի արվեստոտ կայքեր, որտեղ դու կարող ես վայելել հայ արվեստը
Հայ ամենահայտնի դասական և ժամանակակից նկարիչների լավագույն գեղանկարներով պատրաստված օնլայն փազլներ
Այցելել կայք
Հայ ամենահայտնի դասական և ժամանակակից կոմպոզիտորների լավագույն երաժշտությունների գործիքային կատարումներով երգացանկ
Այցելել կայք
Սիրված արվեստոտ ապրանքներ՝ փազլներ, փոստային բացիկների և մագնիսով էջանշանների հավաքածուներ
Այցելել կայք